Θρόμβοι Αίματος – Εν Τω Βαθεί Φλεβοθρόμβωση – Θρομβοφιλία

Δεν είχα ποτέ έναν θρόμβο αίματος.
Τι πρέπει να γνωρίζω;
Οι θρόμβοι αίματος είναι μια σχετικά  κοινή ιατρική κατάσταση.  Αν και  ένας θρόμβος αίματος μπορεί να συμβεί με μικρή ή καθόλου προειδοποίηση, ο κίνδυνος δημιουργίας θρόμβου μπορεί να μειωθεί με την κατάλληλη προληπτική αγωγή. Η έγκαιρη διάγνωση και θεραπεία μπορεί να αποτρέψει πολλές επιπλοκές. Τι θα πρέπει να γνωρίζετε:

1. Γνωρίστε τα συμπτώματα ενός θρόμβου αίματος
Εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση (DVT):
Είναι ο θρόμβος που είναι τυπικά σε ένα πόδι (μπορεί επίσης να εμφανιστεί σε ασυνήθιστες θέσεις, όπως φλέβες στο βραχίονα, στην κοιλιά ή γύρω από τον εγκέφαλο). Τα συμπτώματα ποικίλουν από ήπια έως σοβαρή θρόμβωση. Μπορεί να περιλαμβάνει το πόδι, τον αστράγαλο, αλλά και ολόκληρο το πόδι ή το χέρι. Τα κλασικά συμπτώματα είναι:

  • Πόνος
  • Πρήξιμο
  • Αποχρωματισμός (μπλε ή κόκκινο)
  • Ζεστασιά

Πνευμονική εμβολή (PE):

Είναι ο  θρόμβος αίματος στους πνεύμονες . Τα κλασικά συμπτώματα είναι:

  • Δύσπνοια
  • Ο πόνος στο στήθος (μπορεί να είναι χειρότερα με βαθιά αναπνοή)
  • Ανεξήγητη βήχα (μπορεί να φτύνω αίμα)
  • Ανεξήγητος γρήγορος ρυθμός της καρδιάς

Αν υποψιάζεστε ότι υπάρχει κάποιος θρόμβο αίματος, ζητήστε ιατρική βοήθεια αμέσως. Μην καθυστερείτε.

2.  Ο κίνδυνος για θρόμβους αυξάνεται αν οι ασθενείς…

  • έχουν υποστεί μείζονα χειρουργική επέμβαση ή τραύμα
  • νοσηλεύονται
  • είναι υπέρβαροι
  • είναι ακίνητοι
  • λαμβάνουν αντισυλληπτική αγωγή
  • βρίσκονται σε θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης
  • υπ άρχει εγκυοσύη
  • καπνίζουν
  • έχουν οικογενειακό ιστορικό εν τω βάθει φλεβικής θρόμβωσης ή πνευμονικής εμβολής
  • έχουν μια κληρονομική ή επίκτητη διαταραχή της πήξης του αίματος
  • έχουν καρκίνο
  • έχουν μια φλεγμονώδη διαταραχή, όπως ο λύκος, η ρευματοειδής αρθρίτιδα, η φλεγμονώδης νόσος του εντέρου

3. Οικογενειακό ιστορικό
Γνωρίστε την οικογένειά σας, το ιατρικό ιστορικό. Μάθετε εάν κάποιος στην οικογένειά σας έχει βιώσει εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση ή πνευμονική εμβολή. Ένα οικογενειακό ιστορικό αυξάνει τον κίνδυνο. Καλό είναι οι γιατροί σας να γνωρίζουν αυτό το οικογενειακό ιστορικό.

 4. Διάγνωση
Οι θρόμβοι του αίματος είναι συχνά και αρχικά δυσδιάγνωστοι ή διαγιγνώσκονται με καθυστέρηση. Θα πρέπει να γνωρίζετε ότι άλλες παθήσεις μπορούν επίσης να μιμούνται τα συμπτώματα ενός θρόμβου αίματος, γεγονός που καθιστά δύσκολο για τη διάγνωση και τη θεραπεία έγκαιρα. Τα συμπτώματα μπορεί μερικές φορές να είναι ελάχιστα ή μπορεί να μην υπάρχουν και  καθόλου.

 5. Μην καθυστερείτε να πάτε στο γιατρό
Εάν έχετε συμπτώματα ενός θρόμβου αίματος, πηγαίνετε άμεσα να ελεγχθείτε από ιατρό. Η έγκαιρη θεραπεία μπορεί να αποτρέψει πολλές επιπλοκές, συμπεριλαμβανομένου του θανάτου.

6. Κίνηση
Η ακινησία αυξάνει τον κίνδυνο ανάπτυξης θρόμβων. Απαραίτητο είναι να κινείταιι συχνά τα πόδια σας, όταν έχετε για μακρινά ταξίδια – όπως όταν ταξιδεύετε με αεροπλάνο,  λεωφορείο ή αυτοκίνητο. Εάν επίσης κάθεστε  για μεγάλο χρονικό διάστημα,  να κάνετε ένα διάλειμμα για να τεντώσετε τα πόδια σας. Να είστε δραστήριοι γιατί η δραστηριότητα βελτιώνει την κυκλοφορία.

Έχω βιώσει  θρόμβο αίματος.
Τι πρέπει να γνωρίζω;

Εάν έχετε περάσει εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση (DVT) ή/και πνευμονική εμβολή (PE), υπάρχουν πολλά πράγματα που πρέπει να ξέρετε. .

1. Διάρκεια της αγωγής
Ξέρετε πόσο καιρό θα πρέπει να λαμβάνεται φαρμακευτική αγωγή?. Η διάρκεια της θεραπείας μπορεί να κυμαίνεται από μερικούς μήνες έως και μακροπρόθεσμα για πολλά χρόνια και καθορίζεται από παράγοντες που ο γιατρός σας θα καθορίσει μαζί σας.

2. Γνωρίστε INR στόχο σας
Εάν πάρετε αντιπηκτική από του στόματος αγωγή, καθορίστε  ποιό  θα πρέπει να είναι το επίπεδο-στόχος για την αραίωση του αίματος (INR) σας.

3. Οι κάλτσες συμπίεσης
Οι κάλτσες συμπίεσης (όταν τοποθετούνται ξεχωριστά) είναι ευεργετικές  για την πρόληψη και τη θεραπεία μακράς διάρκειας τόσο στον πόνο όσο  και στο πρήξιμο των ποδιών που μερικές φορές ακολουθεί την εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση.

4. Τροφές, φάρμακα, βιταμίνη Κ και  αντιπηκτικά από το στόμα (sintrom)
Να ξέρετε ότι τα τρόφιμα που περιέχουν βιταμίνη Κ μπορεί να επηρεάσουν  το sintrom και έτσι  να μάθετε  τις συνέπειες που αυτό έχει για τη διατροφή σας ( βλέπε ξεχωριστό άρθρο ). Θα πρέπει να γνωρίζετε ότι θα πρέπει να καταναλώνετε ποσότητες βιταμίνης Κ που περιέχουν τα τρόφιμα σε όλη τη διάρκεια της εβδομάδας. Δεν είναι απαραίτητο να αποφεύγονται εντελώς. Αντίθετα, η συνέπεια είναι το κλειδί.

Είμαι γυναίκα που χρησιμοποιώ αντισυλληπτικά ή λαμβάνω θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης.
Τι πρέπει να γνωρίζω;
Ο κίνδυνος για την ανάπτυξη θρόμβων στο αίμα αυξάνεται εάν λαμβάνετε αντισυλληπτικά. Αν είστε γυναίκα που κάνει χρήση των αντισυλληπτικών, υπάρχουν πράγματα που μπορεί να θέλετε να ξέρετε για την θρόμβωση και τους  θρόμβους αίματος. Εάν λαμβάνεται θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης, θα πρέπει να είστε σίγουρες ότι σας είναι απολύτως απαραίτητη γνωρίζοντας την πιθανότητα εμφάνισης θρόμβωσης κατά την λήψη τους.
1. Μάθετε το οικογενειακό σας ιστορικό
Να μάθετε έχετε οικογενειακό ιστορικό θρόμβων. Αν έχετε οικογενειακό ιστορικό θρόμβων, ενημερώστε το γιατρό σας γιατί τα αντισυλληπτικά περιέχουν οιστρογόνα  και μερικά από τα αντισυλληπτικά περιέχουν και προγεστερόνη και  δεν αποτελούν την σωστή επιλογή για σας.
2. Κάπνισμα
Αν είστε καπνίστρια  και θέλουν να λάβετε αντισυλληπτικά, πρέπει να γνωρίζετε ότι ο κίνδυνος θρόμβωσης αυξάνεται.
3. Η παχυσαρκία
Εάν είστε παχύσαρκες  και θέλετε να πάρετε αντισυλληπτικά, πρέπει να γνωρίζετε ότι  ο  κίνδυνος θρόμβων αυξάνεται.
4. Χειρουργική
Αν πρόκειται να υποβληθείται σε  χειρουργική επέμβαση, ενημερώστε τον χειρουργό σας ότι είστε σε από του στόματος αντισυλληπτικά.
5. Κίνδυνος που σχετίζεται με αντισυλληπτικά

•    Να ξέρετε ότι όλα τα οιστρογόνα που περιέχουν τα χάπια αυξάνουν τον κίνδυνο για θρόμβους αίματος.
•    Να ξέρετε ότι 3 ης γενιάς αντισυλληπτικά που περιέχουν και προγεστερόνη έχουν 2-3  φορές  υψηλότερο κίνδυνο φλεβικής θρόμβωσης του αίματος (DVT και ΡΕ) από 2 ης  γενιάς, τα οποία επίσης μπορεί να οδηγήσουν σε θρόμβωση.
•    Να ξέρετε ότι προγεστερόνη επίσης φαίνεται να αυξάνει τον κίνδυνο θρόμβωσης του αίματος. ( βλέπε ξεχωριστό άρθρο)

6. Να είστε ενήμεροι για πιθανή θρόμβωση.
Η χρήση αντισυλληπτικών είναι ένας παράγοντας κινδύνου για την ανάπτυξη θρόμβων στο αίμα. Γνωρίστε τα συμπτώματα και ζητήστε ιατρική φροντίδα αμέσως εάν υποψιάζεστε ότι υπάρχει αρχόμενη θρόμβωση.

Είμαι έγκυος.
Μια γυναίκα είναι σε αυξημένο κίνδυνο για την ανάπτυξη θρόμβων στο αίμα κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και  ο κίνδυνος παραμένει σε υψηλά επίπεδα για έως και έξι εβδομάδες μετά τον τοκετό. Η εγκυμοσύνη αυξάνει τον κίνδυνο θρόμβου αίματος έως και 5 φορές.

Ο κίνδυνος για την ανάπτυξη ενός θρόμβου αίματος κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης αυξάνεται περαιτέρω, εάν έχετε επιπλέον παράγοντες κινδύνου, όπως:
•    Παρατεταμένη κατάκλιση
•    Η παρατεταμένη αδράνεια (όπως μακρινά ταξίδια με αεροπλάνο ή αυτοκίνητο)
•    Χειρουργική παρέμβαση (καισαρική τομή)
•    Μια επίκτητη ή κληρονομική διαταραχή της πήξης του αίματος
•    Προηγούμενη θρόμβος
•    Οικογενειακό ιστορικό θρόμβων
•    Κάπνισμα
•    Παχυσαρκία
•    Ενεργός καρκίνος
•    Μια φλεγμονώδης διαταραχή, όπως ο λύκος, η ρευματοειδής αρθρίτιδα, η φλεγμονώδης νόσος του εντέρου

Τι μπορείτε να κάνετε;
1.
Γνωρίστε τα συμπτώματα
Όπως έχουν ήδη παραπάνω περιγραφεί τα συμπτώματα της εν τω βάθει φλεβοθρόμβωσης και της πνευμονικής εμβολής.
2. Διάγνωση
Η έγκαιρη διάγνωση πολλές φορές μπορεί να είναι και σωτήρια για την ίδια σας την ζωή.
3. Μην καθυστερείτε να επισκεφθείτε τον ιατρό σας.
Εάν έχετε συμπτώματα ενός θρόμβου αίματος, πηγαίνετε πάρετε ελεγχθεί από ειδικό γιατρό, παθολόγο, αγγειοχειρουργό, αιματολόγο, και εφόσον πρόκειται περί εγκυμοσύνης λάβετε οδηγίες από τον / την γυναικολόγο σας. Μην καθυστερείτε πηγαίνει στο γιατρό.
4. Κίνηση
Μην ξεχνάτε να είστε δραστήριες. Η κίνηση, η δραστηριότητα τονώνει την κυκλοφορία, βελτιώνει την ροή του αίματος, συνθήκες απολύτως απαραίτητες για εσάς.

Είμαι μια γυναίκα που έχει βιώσει μια απώλεια κατά την διάρκεια εγκυμοσύνης.
Τι πρέπει να γνωρίζω;

Εάν έχετε βιώσει μια απώλεια της εγκυμοσύνης, υπάρχουν μερικά πράγματα που μπορεί αλλά θα  θέλετε να ξέρετε για θρόμβους αίματος και τις διαταραχές της πήξης. Απαραίτητη είναι η επίσκεψη και η συζήτηση με αιματολόγο για τον καθορισμό της αιτιολογίας της πιθανής ή γνωστής θρομβοφιλίας αλλά και για τον καθοριμό της θεραπευτικής προσέγγισης.
Πόσο συχνή είναι η απώλεια της εγκυμοσύνης; Ποιες είναι οι αιτίες;
Η απώλεια εγκυμοσύνης (= αποβολή) στο γενικό πληθυσμό είναι κοινή. Περισσότερες απώλειες συμβαίνουν κατά το πρώτο τρίμηνο. Γνωστοί παράγοντες κινδύνου για την απώλεια της εγκυμοσύνης είναι: (α) η προχωρημένη ηλικία της μητέρας, (β) ανατομικές ανωμαλίες της μήτρας (όπως τα ινομυώματα), (γ) χρωμοσωμικές ανωμαλίες του εμβρύου, της μητέρας ή του πατέρα, (δ) ασθένειες της μητέρας (ενδοκρινικό, ανοσολογικές).  Η αποκτηθείσα διαταραχή της πήξης που ονομάζεται «αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο” είναι επίσης ένας παράγοντας κινδύνου για την απώλεια της εγκυμοσύνης. Ο ρόλος των κληρονομικών διαταραχών πήξης (= θρομβοφιλία)  που συμβάλλουν στην απώλεια της εγκυμοσύνης είναι λιγότερο διαδεδομένος.

Οι διαταραχές πήξεως αποτελούν παράγοντες κινδύνου για την απώλεια της εγκυμοσύνης;
α) Αντιφωσφολιπιδικό σύνδρομο:  Οι επανειλημμένα  θετικές εξετάσεις για  αντιφωσφολιπιδικά αντισώματα που σχετίζονται με την απώλεια της εγκυμοσύνης και έχουν άμεση σχέση με το ανοσοποιητικό σύστημα του σώματος.
1.    Αντιπηκτικό Lupus
2.    αντικαρδιολιπιδικά αντισώματα
3.    αντισώματα αντι-β2GPI αλλά και μικρότερης σημασίας
4.    αντισώματα αντι-φωσφατιδυλο-σερίνη
5.    αντι-φωσφατιδυλο-ινοσιτόλη αντισώματα
6.    αντι-φωσφατιδυλ-αιθανολαμίνη αντισώματα.
β)     Κληρονομικές διαταραχές πήξεως

Μια σειρά από κληρονομικές διαταραχές πήξης υπάρχουν που θέτουν τους ανθρώπους σε κίνδυνο για θρόμβους αίματος,  (εν τω βάθει φλεβική θρόμβωση άκρων  = DVT αλλά  και των πνευμόνων πνευμονική εμβολή = PE). Στη θεωρία, αυτές οι διαταραχές πήξεως μπορεί επίσης να οδηγήσουν  σε θρόμβους αίματος στον πλακούντα και, επομένως, μειωμένη παροχή οξυγόνου στο αγέννητο, και αποβολές. Μερικές από αυτές είναι:  Παράγοντας V Leiden , η μετάλλαξη της προθρομβίνης  G20210Α , η ανεπάρκεια της  Πρωτεΐνης C, S και αντιθρομβίνης  III, γενετικές παραλλαγές σε ένα γονίδιο που ονομάζεται MTHFR (μεθυλενο-τετραϋδροφολικό αναγωγάση).

Σε γυναίκες με αποβολές και θρομβοφιλία, ποια η πρόληψη μελλοντικών απωλειών της εγκυμοσύνης;
α) αντιφωσφολιπιδικό σύδρομο:  Η θεραπεία με ηπαρίνη σε συνδυασμό με ασπιρίνη σε γυναίκες με ιστορικό αποβολών που έχουν αντιφωσφολιπιδικό  οδηγεί σε ένα υψηλότερο ποσοστό γέννησης ζωντανών βρεφών σε επόμενη εγκυμοσύνη σε σύγκριση με την απουσία θεραπείας
β) Κληρονομικές διαταραχές πήξεως:  Είναι και από την κλινική πράξη πλέον επιβεβαιωμένο ότι  η θεραπεία με ηπαρίνη ή / και ασπιρίνης σε γυναίκες με ιστορικό αποβολών και κληρονομική θρομβοφιλία οδηγεί σε αύξημένο  ποσοστό γέννησης ζωντανών βρεφών σε επόμενη εγκυμοσύνη  Το δυνητικό όφελος της θεραπείας – δηλαδή υψηλότερο ποσοστό γέννησης ζωντανών βρεφών – πρέπει να σταθμίζεται έναντι των δυνητικών μειονεκτήματα της θεραπείας – δηλαδή το κόστος, ταλαιπωρία,  κίνδυνος για αιμορραγία, δερματικές αντιδράσεις, η ακόμη και μία σπάνια επιπλοκή που ονομάζεται “θρομβοκυτοπενία επαγόμενη από ηπαρίνη» ή HIT.
γ) Οι γυναίκες με αποβολές και μη ανιχνεύσιμη θρομβοφιλία: Στοιχεία έως και σήμερα δείχνουν ότι δεν υπάρχει κανένα όφελος να δώσει κανείς ηπαρίνη και / ή θεραπεία με ασπιρίνη σε γυναίκες με ανεξήγητη απώλεια κύησης που δεν έχουν ανιχνεύσιμη διαταραχή της πήξης.

Τι θα πρέπει η γυναίκα με την απώλεια της εγκυμοσύνης ξέρεις;
•    Μία ή περισσότερες έως 3 απώλειες εγκυμοσύνης είναι κοινά στο γενικό πληθυσμό,σύμφωνα με τα διεθνή δεδομένα.
•    Η πλειοψηφία των γυναικών με 1, 2 ή και 3 αποβολές έχουν μια επιτυχημένη επακόλουθη κύηση χωρίς καμία φαρμακευτική παρέμβαση.

•    Η γυναίκα με τρείς  1 ου  τριμήνου απώλειες εγκυμοσύνης ή 1 ή περισσότερες απώλειες μετά την δέκατη εβδομάδα θα πρέπει να διερευνηθεί  για μια ποικιλία αιτιών (χρωμοσωμικές ανωμαλίες, ανατομικές ανωμαλίες της μήτρας, ενδοκρινικές διαταραχές, ορμονικές ανωμαλίες.
•    Ο αμέσως μετά έλεγχος  πρέπει / μπορεί να είναι , λαμβάνοντας υπόψιν το λεγόμενο cost effectivness:
o    Αντιπηκτικό λύκου  Lupus
o    αντικαρδιολιπιδικά αντισώματα IgG και IgM
o    αντισώματα αντι-βήτα-2-γλυκοπρωτεΐνη Ι-IgG και IgM
o    παράγοντα V Leiden
o    προθρομβίνης 20210 μετάλλαξη
o    δραστικότητας της πρωτεΐνης C (ονομάζεται επίσης λειτουργική πρωτεΐνη Γ)
o    δραστικότητα της πρωτεΐνης S (ονομάζεται επίσης λειτουργική πρωτεΐνη S)
o    δραστικότητας της αντιθρομβίνης (ονομάζεται επίσης λειτουργική αντιθρομβίνης).
o    Ομοκυστείνη
o    Εάν μία από αυτές τις διαταραχές πήξεως είναι θετική, στη συνέχεια η θεραπεία με ηπαρίνη, με ή χωρίς ασπιρίνη μπορεί να συζητηθεί..

Τι θα πρέπει να γνωρίζει η γυναίκα με γνωστή θρομβοφιλία, αλλά χωρίς ιστορικό αποβολών  αν σκοπεύει να μείνει έγκυος;
•    Η πλειοψηφία των γυναικών που έχουν θρομβοφιλία έχουν αδιατάρακτες εγκυμοσύνες, ανάλογα πάντοτε με τον τύπο της γεννετικής μετάλλαξης.
•    Θα πρέπει να γίνει συζήτηση με τον θεράπων αιματολόγο  της γυναίκας αν μπορεί να χρειαστεί θεραπεία με ηπαρίνη για την πρόληψη του σχηματισμού θρόμβων αίματος τόσο κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης όσο και κατά την διάρκεια προσπάθειας επίτευξής της.
•    Σε προεμμηνοπαυσιακή περίοδο αλλά και κατά εμμηνόπαυση της γυναίκας, είναι απαραίτητη η χρήση ιδιαίτερης αγωγής ή όχι?

Έχω καρκίνο.

Τι πρέπει να γνωρίζω;
Οι ασθενείς με καρκίνο βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο για την ανάπτυξη θρόμβων στο αίμα. Υπάρχουν πολλοί λόγοι για αυτό: (α) Ορισμένοι καρκίνοι παράγουν ουσίες που ενεργοποιούν το σύστημα πήξης (Β) ορισμένα φάρμακα χημειοθεραπείας που χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία του καρκίνου μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο πήξης (Γ) ορισμένες μορφές καρκίνου, ιδιαίτερα του καρκίνου του μαστού, αντιμετωπίζεται με ορμονική θεραπεία  που αυξάνουν τον κίνδυνο για θρόμβους (δ) μερικοί ασθενείς έχουν καθετήρες στις φλέβες τους και αυτά μπορεί να  αυξήσουν τον κίνδυνο για θρόμβους. Επιπλέον, οι συνήθεις παράγοντες κινδύνου – μείζονα χειρουργική επέμβαση, νοσηλεία, ακινησία, το υπερβολικό βάρος, οι ορμόνες και κληρονομικών και επίκτητων διαταραχών πήξης αυξάνει περαιτέρω τον κίνδυνο.

Αν έχετε καρκίνο και έχετε διαγνωστεί με θρόμβωση, η αρχική θεραπεία σας θα είναι πιθανώς ενδοφλέβια ηπαρίνη ή ένεση στον λιπώδη ιστό του χαμηλού μοριακού βάρους ηπαρίνη (LMWH).  Το χρονικό διάστημα της  θεραπείας είναι τυπικά τουλάχιστον 3 μήνες. Εάν ο καρκίνος εξακολουθεί να είναι ενεργός ή ο ασθενής εξακολουθεί να λαμβάνουν χημειοθεραπεία ή ακτινοθεραπεία, η θεραπεία είναι πιθανόν να συνεχισθεί. Είναι πιθανόν να σταματήσει η θεραπεία όταν (α) ο καρκίνος θεραπευθεί ή είναι σε ύφεση, και (β) η θεραπεία με χημειοθεραπεία ή ακτινοβολία έχει ολοκληρωθεί. Οι ασθενείς με καρκίνο ενδέχεται να αναπτύξουν χαμηλό αριθμό αιμοπεταλίων του αίματος που οφείλεται σε χημειοθεραπεία. Κατά τη διάρκεια εκείνων των χρόνων ασθενείς διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο αιμορραγίας λόγω της θεραπείας με την αντιπηκτική αγωγή, οπότε σε αυτές τις περιπτώσεις επιβάλλεται ο τακτικός εργαστηριακός έλεγχος.